Wybierz Strona

Czym są guny?

Czym są guny?

 

Czym są guny? (Nie mylić z glany)

 Ola Ziarnik-Mizgier

Ola Ziarnik-Mizgier

Na pewno nie raz spotkaliście się z biało-czarnym symbolem yin-yang, który obrazuje dwie pierwotne i przeciwne, lecz uzupełniające się siły, których przejawy widać w całej przyrodzie. Pochodząca z antycznej filozofii chińskiej koncepcja rozwodzi się w szczególności nad równowagą pomiędzy tymi elementami, płci, kultury, natury…

Kwestie równowagi poruszają też systemy jogiczne. Wywodząca się z indyjskiej filozofii teoria gun mówi o istnieniu trzech wszechobecnych energii. Dotyczy ona podziału cech ciała i umysłu na siły sattwiczne, radżasowe i tamasowe. Tak jak w filozofii chińskiej ich przedmiot jest niezwykle szeroki i jednocześnie mocno zróżnicowany. Określone guny mogą cechować umysł, ciało, pożywienie…

Tak jak brak równowagi yin i yang powoduje zachwianie we wszechświecie, tak dominacja jednej z gun i idące za tym dysproporcje dają się we znaki w naturze rzeczy wszelakiej.

Konkretyzując:

tamas to guna określana w starych tekstach jako “tempa”. Jej naturą jest ciemność, ociężałosć, inercja i bezwład. Gunę tę charakteryzuje kolor czarny, dzięki niej istnieje wszelka struktura i postać. Gdy przeważa w świadomości ludzkiej, tworzy typ człowieka ciemnego, nieprawego, ociężałego fizycznie i duchowo, wierzącego tylko  w najprostszą otaczającą go materię. W sferze diety to wszelkie substancje rozkładające i zatruwające, takie jak np. mięso, ryby, alkohol, marihuana…

-Kolejną z gun jest sattwa, charakteryzująca się  delikatnością i subtelnością. Oznaczona barwą białą, stanowi zasadę świadomości. Przeważając w ludzkiej psychice daje typ jednostki uduchowionej, o prawym charakterze, łatwo pokonującej świat materii, otwartej na wyższe prawdy. Sattwa jest cechą przejrzystości, substratem świadomości, czynnikiem lekkości, instrumentem widzenia, twórcą szczęścia i dobroci. W sferze diety łączy się z preferencją rzeczy słodkich, świeżych i witalnych, takich jak zboża, owoce, zioła.

-Ostatnia – radżas, jako guna czerwona za swą istotę przyjmuje ruch, zmianę, energię oraz wszelką wibrację. W dziedzinie psychiki tworzy typ człowieka aktywnego z silnymi namiętnościami i ambicją. W sferze diety wiąże sie z preferencją potraw ostrych, czosnku, cebuli, lubi kawę, herbatę….

Wszystkie trzy guny pozostają ze soba w ścisłym związku, podtrzymują sie i mieszają jak knot, oliwa i olej lampy. “Nie ma ani jednej rzeczy na ziemi (…) która od tych trzech zrodzonych z przyrody rzeczy byłaby wolna” (Kriszna Ardżunie).Choć splecione z sobą guny nigdy nie rozstają się na stałe, ich trwałość przypomina siłę złożonego z kilku włókien sznura. Przewaga radżasu w danym bycie powoduje niepokój, ból, ale i intensyfikuje jego energię. Tamas jest przyczyną hamowania działania, niesie apatię i inercję, prowadzi ku gnuśności i niewiedzy. Sattwa natomiast, według starych tekstów, miała przeważać u pozaziemskich bogów, a na ziemi – w naturze braminów.

O autorze

Ola Ziarnik

Założycielka szkoły jogi w Olkuszu, autorka bloga Jogaoli . Ukończyła szkolenie nauczycielskie w Pracowni Macieja Wieloboba, nie przestaje się uczyć. Odpowiedzi na swoje pytania poza joga szuka też sztuce

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.